strona główna | oferta | prawo | historia | kadra | programy | praktyki | testy | zdjęcia | do pobrania | kontakt

 Godziny otwarcia poradni:
 Poniedziałek 9.00-19.00
Wtorek 9.00-20.00
Środa 9.00-20.30
Czwartek 9.00-17.00
Piątek 9.00-17.00

MOŻLIWOŚCI OBRONY OSKARŻONEGO W POSTĘPOWANIU SĄDOWYM

Oskarżony w postępowaniu przed sądem ma kilka możliwości obrony :
1. obrońca z urzędu
2. wnioski dowodowe
3. wyjaśnienia oskarżonego
4. obecność na rozprawie
5. odwołania

Obrońca z urzędu 
Jeżeli oskarżony jest osobą ubogą i nie stać go na opłacenie adwokata z wyboru, sąd może ustanowić dla niego pomoc adwokata z urzędu.
Na podstawie art. 78 k.p.k . osoba będąca oskarżonym (a zatem taka możliwość istnieje na etapie postępowania sądowego, po wniesieniu aktu oskarżenia do sądu) może złożyć wniosek o wyznaczenie obrońcy z urzędu, ale musi wykazać, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony, bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. Musi zatem do wniosku dołączyć w postaci załączników zaświadczenie o dochodach (np. o wysokości renty, zaświadczenie z MOPS-u, zaświadczenie z urzędu pracy o tym, że jest bezrobotna i otrzymuje lub że nie otrzymuje w związku z tym zasiłku dla bezrobotnych).
Art. 78. § 1. Oskarżony, który nie ma obrońcy z wyboru, może żądać, aby mu wyznaczono obrońcę z urzędu, jeżeli w sposób należyty wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów obrony bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania siebie i rodziny. 
§ 2. Sąd może cofnąć wyznaczenie obrońcy, jeżeli okaże się, że nie istnieją okoliczności, na podstawie których go wyznaczono. 

Wnioski dowodowe
Oskarżony ma prawo składać wszelkie wnioski dowodowe, np. wnioskować o przesłuchanie w charakterze świadka jakiejś osoby (która np. była obecna podczas zdarzenia lub dysponuje informacjami, które mogą przyczynić się do pełniejszego poznania i wyjaśnienia sprawy. Oskarżony ma prawo również zadawać pytania świadkom przesłuchiwanym przed sądem i zabierać głos (oczywiście jeśli uzyska w takich wypadkach zgodę sądu).

Wyjaśnienia oskarżonego
Sąd ma obowiązek wysłuchać oskarżonego, a zatem udziela mu głosu. Oskarżony nie ma jednak obowiązku udowadniać swojej niewinności. Ma prawo odmówić składania wyjaśnień. To prokurator ma udowadniać winę oskarżonego, a sąd powinien kierować się zawsze zasadą, że wątpliwości nie dające się usunąć - rozstrzyga na korzyść oskarżonego. 

Obecność na rozprawie
Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, oskarżony ma obowiązek być na rozprawie. Obowiązkiem sądu jest zawiadomić go o terminie, czasie i miejscu rozprawy. Oskarżony otrzyma zatem zawiadomienie i musi je odebrać, ponieważ nieodebranie takiego zawiadomienia może pociągnąć niekorzystne dla niego skutki. 
Przykład :
Listonosz nie zastaje adresata pod wskazanym adresem. Może zgodnie z przepisami doręczyć pismo dorosłemu domownikowi lub w wypadku jego nieobecności administracji domu, dozorcy domu lub sołtysowi jeżeli te osoby podejmą się doręczenia pisma adresatowi. (Inny sposób to np. pozostawienie pisma na Policji i wtedy doręczenie zastępcze np. przez dzielnicowego). Jeżeli doręczenia w podany wyżej sposób nie można dokonać, pismo pozostawia się w najbliższej placówce pocztowej, a o tym fakcie pozostawia się w skrzynce do doręczeń korespondencji stosowne zawiadomienie o tym, kiedy pismo pozostawiono oraz że należy je odebrać w ciągu 7 dni. Jest to właśnie tzw. awizo. W razie bezskutecznego upływu terminu należy czynność zawiadomienia powtórzyć jeden raz i tak samo należy postąpić w razie doręczenia pisma administracji domu, dozorcy domu lub sołtysowi. Można także zostawić pismo osobie upoważnionej w miejscu stałego zatrudnienia adresata.
Jeżeli ponownie pismo nie zostanie odebrane uważa się je za doręczone. Wszystkie terminy biegną a skutki tego mogą być dla oskarżonego bardzo niekorzystne.

Dlatego tak ważny tu jest również obowiązek podania aktualnego adresu do korespondencji. Jeżeli oskarżony zmieni adres zamieszkania nie podając do wiadomości sądu nowego adresu lub nie przebywa pod wskazanym adresem, pismo wysłane pod podany adres uważa się za doręczone.

Odwołania
Apelacja
Oskarżony jako strona w procesie ma prawo sporządzić i złożyć apelację od wyroku. Najpierw należy w ciągu 7 dni od wydania wyroku złożyć w sądzie wniosek o sporządzenie uzasadnienia do wyroku. Uzasadnienie to sporządza sędzia i następnie doręcza oskarżonemu, i ten z kolei ma 14 dni (od momentu doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem) na sporządzenie apelacji. Po upływie tego terminu wyrok staje się prawomocny.

Zażalenie
Oprócz apelacji oskarżony może w trakcie rozprawy składać zażalenia np. na tymczasowe aresztowanie. 
Zażalenie należy złożyć do organu nadrzędnego nad wydającym zaskarżane postanowienie za pośrednictwem sądu, który wydał to postanowienie w terminie 7 dni od ogłoszenia (lub doręczenia) danego postanowienia. 
W przypadku gdy postanowienie wydaje Sąd Rejonowy – sądem, do którego należy kierować zażalenie będzie Sąd Okręgowy. 

© Monar 2008. Wszelkie prawa zastrzeżone.